|
|
| Вiтаю, дружа! |  |
|
| увайсьцi | зарэгiстравацца |
|
|
| |
Які камплексант? Рукі трэба было паадсякаць тым адраджэнцам, якія выцягнулі гэтую Беларусь у ХІХ стагодзьдзі на сьвет Божы. Цяпер, канешне позна кулакамі махаць, бо тэрмін Беларусь за 150 год напоўніўся сэнсам, але хлябаць гэтае шчыралюдства яшчэ доўга будзем.  напiсаў Палівач 31.08.2002, 23:39
"калі б была здаровая нацыя - казалі б і літва (пра *летУву) і рускі (пра *русскіх) і плявалі б на тое, хто што ня так разумее." Ясна справа. Гэту фразу пра "плявалі б" трэба Арыялам 72 раздрукаваць і кожнаму павесіць над працоўным мейсцам. "не пра тое спрачаемся" А якія тэмы падаюцца табе найбольш надзённымі ды важнымі? напiсаў rydel 01.09.2002, 00:32
Пра трапнасьць анцалотаўскіх словаў сьведчыць нават назва гэтай галінкі форуму. напiсаў rydel 01.09.2002, 00:36
Ja dumaju, padstava dlia kompexu "niepawnacennasci"—razvahi w duxu ancalota. Jak nazva mozha byc padstavaj dlia komplexu "niepawnacennasci"? Alie strohaja, dysyplinavanaja, abhruntavanaja navukovaja terminalohija—heta nash bielaruski abaronchy komplex, shtosci nakshtalt vojska, jakoje axowvaje nash kulturny suverenitet. Albo najawnasc u krainy wzbrojenyx silaw—taksama vyraz komplexu niepawnacennasci?:-)) Ancalot, nie abrazhajcie, kali laska, svaix surazmowcaw niawdalym vykarystanniem maskalskix mownyx shtampaw. U reshcie resht, pa-bielarusku "niepolnocennost" budzie niepawnavartasc. Zhodny z papiaredniaj zawvahaj Palivaca. напiсаў Макс Шчур 01.09.2002, 00:40
1) А што, нехта адмяніў беларускае слова "цана"? 2) Магчыма кагосьці абражае ваш нестандартны трансьліт. 3) "руССкая" як для мяне, якраз і сьведчыць пра адустнасьць дысцыпліны ў тэрміналёгіі і моўных пытаньнях. напiсаў rydel 01.09.2002, 01:47
<<Ja dumaju, padstava dlia kompexu "niepawnacennasci"—razvahi w duxu ancalota. Jak nazva mozha byc padstavaj dlia komplexu "niepawnacennasci"?>> Ня назва, а спробы вынайсьці свой “беларускі” ровэр. У палякаў зь Літвой – тая самая праблема, для іх Litwa Міцкевіча i Litwa=Lietuva таксама маглі б стацца прычынай для “пошукаў імя”. Аднак на паляка, які б спрабаваў пераканаць астатніх гаварыць нешта накшталт “летУва” і “летувІсы” (пазначаю “шчырабеларускі” націск, які чамусьці ставяць ня там дзе трэба), паглядзелі б як на хворага. Тое самае і з вашымі спробамі “адмыць” слова “рускі”. (Выбачаюся за прыклады зь Літвой, якая тут ня згадвалася. Гэта тыпалягічна блізкі выпадак.) Паўтараю маю пазыцыю: у нас ужо ёсьць традыцыйныя гістарычныя назвы РУСКІ/РУСЬ, РАСЕЙСКІ/РАСЕЯ, ЛІТВА (іхная)/ЛІТОВЕЦ, ЛІТВА (нашая)/ЛІЦЬВІН. Ну і, на вялікі жаль некаторых – БЕЛАРУСЬ. Прытрымваньне гэтай традыцыі – гэта сьведчаньне выхаду з падлеткавага стану нацыі. Спробы пошукамі “лепшых” назоваў апраўдаць свае комплексы - “аааа, рускі – гэта ж наша, а нехта паблытае з русским! Літва – наша, а паблытаюць з Lietuva! – гэта дзяцінства. Я ня веру, што калі б РУССКІ або ЛЕТУВА прыжыліся, умомант вырашыліся б усе праблемы этнічнай/гістарычнай сьведамасьці. <<Alie strohaja, dysyplinavanaja, abhruntavanaja navukovaja terminalohija—heta nash bielaruski abaronchy komplex, shtosci nakshtalt vojska, jakoje axowvaje nash kulturny suverenitet.>> Ня веру, як той казаў… <<Albo najawnasc u krainy wzbrojenyx silaw—taksama vyraz komplexu niepawnacennasci?:-))>> Гэта вэрбальны ананізм. <<Ancalot, nie abrazhajcie, kali laska, svaix surazmowcaw niawdalym vykarystanniem maskalskix mownyx shtampaw.>> Прабач калі ласка, я не хацеў цябе абразіць. <<U reshcie resht, pa-bielarusku "niepolnocennost" budzie niepawnavartasc.>> Я гэткага слова ня ведаю і ніколі ў жыцьці не сустракаў. Крыніцу, калі ласка… А што да цэннасьці – рас. Ценность – бел. Цэннасьць, каштоўнасьць, вартасьць (Байкоў-Некрашэвіч). Макс, ты толькі пацьвярджаеш свой дыягназ. Спробы сказаць “абы не па-расейску” – гэта тая самая хвароба. Або застарэлае нэафіцтва. А ты ж, здаецца, ні на тое ні на другое не хварэеш. Дык у чым справа? напiсаў ancalot 01.09.2002, 12:26
Палівачу Што васпан гэтак незадавалёны беларускім народам. Людзі як людзі, ня горшыя за літоўцаў. Жыў я Вільні летась паўгады, наглядзеўся на нашых далёкіх крэўных. Яны ўжо самі сябе ня любяць, самі кажуць - горш літоўцаў людзей не бывае. А што не падабаецца ў беларусаў? Што па-расейску гавораць? Дык на гэтых землях ніколі беларуская мова не была дзяржаўнай (а гэта значыць, мовай кар'еры і дабрабыту). Толькі ня трэба згадваць пра залатыя часы ВКЛ і Статут Сапегі. Чулі мы пра гэта мільён разоў. Млосна ўжо. Схадзі на самыя старыя клады - колькі знойдзеш камянёў з беларускімі надпісамі. У Полацку я ніводнага не знайшоў. І па-польску ёсьць, і па-нямецку, і па-француску нават. А па-беларуску няма. Эліты няма нармальнай, лідэраў. Вось няма каму ПЭН даручыць. Усе тэлефануюць і кажуць: акрамя Дынька - гола. Ці то сьмяяцца, ці то плакаць? Ды й вартай кандыдатуры на старшыню СП пакуль на даляглядзе не відаць. А ў Саюзе 500 сяброў! Ды й самае галоўнае - кандыдатуры на прэзыдэнта няма. А мы наракаем на народ. Насамрэч мы й ёсьць натуральным г…м. Не народ робіць палітыку, стварае культуру. У любым грамадзтве народ працуе на эліту. А што дае беларускаму народу беларуская эліта? Таму й ня любіць ён яе, ня вераць ёй. А белмоўную эліту дык і ненавідзіць. напiсаў Алесь Аркуш 01.09.2002, 13:13
"Што васпан гэтак незадавалёны беларускім народам." Дык я сам кавалак гэтага народу. Я і сам сабой незадаволены, чаму ж я народам мушу быць задаволены. "Толькі ня трэба згадваць пра залатыя часы ВКЛ і Статут Сапегі. Чулі мы пра гэта мільён разоў. Млосна ўжо." Па-мойму, я "квасным патриотизмом" не вылучаюся. "Жыве Беларусь" у маіх допісах цяжка адшукаць. "Схадзі на самыя старыя клады - колькі знойдзеш камянёў з беларускімі надпісамі. У Полацку я ніводнага не знайшоў." Палову Беларусі пешшу прайшоў - бачыў. У Туле адна магіла зь беларускім надпісам ёсьць, бо сам ставіў. І ў вёсцы на магіле маці таксама па-беларуску напішу. " А што дае беларускаму народу беларуская эліта?" Ня ведаю, я сябе да эліты не залічваю. напiсаў Палівач 01.09.2002, 13:50
Ancalot, vy shto, doktar? Specyjalist pa dyjagnazax, ananizmu, komplexax usialiakix… My tut sprabujem, zdajecca, karystacca kryxu inshaj arhumentacyjaj: histarychnaj, lingvistychnaj i h.d. Kali vas ciakaviac xvaroby bielaruskix nacyjanalistaw, idzicie liachyc Zianona Pazniaka. Shto w vas za xvoraja fantazija, byccam u mianie niejki komplex? U mianie, bratachka, alergija na toje, shto za miazhoj,u Ewropie, rastlumachyc navat samym adukavanym liudziam, shto Belarus—heta nie Rasieja,zvychajna zajmaje niejkalki xvilin. Prabliema chysta praktychnaja. Vy lichycie, shto heta chystaja blytanina, niedasviedchanasc? Ja lichu, shto heta vynik uzurpacyi Rasiejaj starazhytnaha slova, znachannie jakoha my pavinny dlia siabie wdakladnic. Ja na wlasnyja vushy chuw, jak jim karystajucca bielarusy w znachanni bielaruski—da sionniashniaha dnia. Vy skazhacie, shto jany niesviadomyja? Dy jany sviadomiejshyja za vas! "Ruski" w bielaruskaj movie zmianila znachannie pad naciskam (uciskam, kali zawhodna) rasiejskaj movy wzho w kamunistychnyja chasy: raniej ani rasiejcy nie nazyvali siabie "russkimi", alie vialikarusami. Heta wsio, na shto ja sprabuju zviarnuc uvahu. Kali vam zawhodna, vy mozhacie zajmacca komplexami, alie nia mozhacie admawliac hetaha faktu. Kali vy lichycie, shto my sprachajemsia nie ab tym—nie sprachajciesia. Alie pakincie svaju maneru pavuchac liudziej, ab chym varta sprachacca, a ab chym nie—speakeram vas tut nixto nie abiraw. напiсаў Макс Шчур 01.09.2002, 15:54
Takija liudzi, jak Ancalot, imknucca zamianic historyju raz i nazawzhdy dadzienym mitam, jaki treba kozhnamu zavuchyc na pamiac, napisac na ilbie aryjalam 72, alie kryj boh zakranac jahonyja hnilyja padmurki. Maje racyju Arkush. Heta nia nacyja, a elita w padlietkavym uzroscie: usio jashche imkniecca liubym koshtam hliadziec na rechy idealistychna. Dyk mala jashche: imkniecca wvies narod prymusic padzialiac z jimi ixnuju durasc, abmiezhavanasc i komlex adsutnasci komplexaw. Xiba najawnasc temaw-tabu—heta nia komplex? напiсаў Макс Шчур 01.09.2002, 16:05
Палівачу Беларускі народ бачыў кампутар хіба толькі ў ашчадкасе. А пра інтэрнэт дык і ўяўленьня ня мае. напiсаў Алесь Аркуш 01.09.2002, 16:19
Макс, ды ў цябе яшчэ і алергія? Цяжкі выпадак… "русскі" - лінгвістычная аргумэнтацыя… "Вынік узурпацыі Расеяй…" - ага, Расеі больш няма чым займацца… <<raniej ani rasiejcy nie nazyvali siabie "russkimi">> <<nia mozhacie admawliac hetaha faktu>> магу. і адмаўляю. <<speakeram vas tut nixto nie abiraw.>> прабач, я забыўся, што гэта твой форум і што спікер тут ужо ёсьць… <<ixnuju durasc, abmiezhavanasc i komlex adsutnasci komplexaw>> :)))))) напiсаў ancalot 01.09.2002, 16:40
"Belarus—heta nie Rasieja,zvychajna zajmaje niejkalki xvilin." Ну і што? Ну і навошта тлумачыш? І што з гэтага будзе? І чым падвоенае СС дапаможа? …але я гэтым таксама перахварэў. Раней таксама вельмі хваляваўся. Спрабаваў тлумачыць. Нэрваваўся. Пісаў. Казаў. Спрачаўся. А зараз выклаў пару артыкулаў на pravapis.org. Сваю справу зрабіў. А далей? Калі нехта ня ведае пра Беларусь, гэта яго праблема. напiсаў rydel 01.09.2002, 17:20
райдл, залатыя словы! :)))) напiсаў ancalot 01.09.2002, 17:29
"Беларускі народ бачыў кампутар хіба толькі ў ашчадкасе. А пра інтэрнэт дык і ўяўленьня ня мае." Пане Алесь, Вы гэта да чаго? напiсаў Палівач 01.09.2002, 17:29
А гэта наконт беларусізацыі ў часы фашыстоўскай акупацыі. З успамінаў расейскага патрыёта, беларусафоба П. Ільінскага. І ўсё ж цікава. "На гэты самы няшчасны пэрыяд лета 1943 года даводзіцца новая, надзвычай незразумелая нямецкая спроба “беларусізацыі” горада Полацка. Пасьля “артылерыйскай падрыхтоўкі”, якая выражалася ў неаднаразовым выкліку шэрагу грамадзкіх дзеячоў горада ў Гестапа на прадмет прывіваньня ім ідэй беларускага (чытай - антырускага) нацыяналізму, у Полацак прыбылі з Менску агітатары, прадстаўнікі нібыта арганізаванага Беларускага Ўраду (Рады). Гэтыя апошнія трымаліся да надзвычайнай ступені чужародна і бестактоўна. Большасьць насельніцтва не разумела іхняй знарок ненатуральнай, псэўдабеларускай мовы, на якой ніхто і ніколі не размаўляў у Полацку. А самі яны рабілі выгляд, што не разумеюць па-руску. Атрымалася Бог ведае што. Ніводная размова па сутнасьці, ніводная запраектаваная немцамі сустрэча пры такіх умовах не магла фактычна адбыцца. На “беларускі” мітынг, які неаднаразова аб’яўляўся праз пасярэдніцтва рупару ад нямецкай прапаганды, які езьдзіў па вуліцах, ніхто не прыйшоў. У час афіцыйнага візыту ў Гаруправе менскіх госьцей зь іх правінцыйным шавінізмам службоўцы паднялі на сьмех ды злавілі на поўным няведаньні гісторыі краю. На гэтым беларусізацыя ў нас і скончылася. Людзі зьехалі назад у Менск, калі яны сапраўды прыяжджалі з Менску, а не з Бэрліну." напiсаў Алесь Аркуш 01.09.2002, 17:38
А вось яшчэ ўрывак з успамінаў Ільінскага. "Пра раскопкі парэшткаў камбінату НКВД, які быў зруйнаваны падчас бамбаваньня і пажару яшчэ ў ў 1941 годзе, неаднаразова хадайнічалі перад Гаруправай шмат хто з жыхароў гораду. Дазвол на гэтыя раскопкі нарэшце быў атрыманы. Была атрыманая магчымасьць паказаць шматлікія “цуды” камуністычнага правасудзьдзя, як: басэйн з халоднай вадою, пры дапамозе якога цягам працяглых допытаў няшчасных вязьняў то тапілі, то зноў адкачвалі; камэры, у якіх “падсмажвалі” ці, наадварот, падмарожвалі людзей, жадаючы прымусіць іх аддаць схаванае золата; “апэрацыйную залю”, дзе над людзьмі з мэтаю катаваньня праводзіліся розныя “хірургічныя” апэрацыі; і шмат чаго іншага. Асобы, якім удалося выжыць пасьля допытаў і хто яшчэ жыў пры немцах у Полацку, распавядалі, што ўсе гэтыя “апэрацыі” праводзіліся пад наглядам ды кіраўніцтвам маладзенькай жанчыны-лекаркі, якая зьнікла з гораду ў першыя ж дні вайны пасьля прыходу немцаў. З засыпаных скляпеньняў будынку былі адкапаныя склады адзеньня растраляных. Адзеньне гэтае паклалі на велізарным двары былога НКВД дзеля таго, каб на яго маглі паглядзець усе жыхары гораду. Якія немагчымыя сцэны адбываліся тут! У першы дзень на месца раскопак зьбегліся ўсе жыхары гораду: жонкі пазнавалі адзеньне мужоў, дзеці – бацькоў, бацькі – дзяцей. Самым жудасным момантам быў такі, калі пажылая жанчына, якая некаторы час пазірала на ўсё амаль што без цікавасьці, раптам убачыла скрываўленую сукенку сваёй дачкі, якую яна спадзявалася знайсьці жывою. Яе дачка была арыштаваная перад самай вайною і згодна афіцыйных дадзеных нібыта была перапраўлена ў Маскву, у якасьці сьведкі па нейкай моладзевай справе. Маці падумаць нават не магла, што яе дачку на самой справе растралялі тут, у Полацку." напiсаў Алесь Аркуш 01.09.2002, 18:23
Ancalotu: viedajece, josc liudzi, jak Alies Arkush, jakija hubliajuc svoj chas, kab nieshta vykazac, kamusci shtosci paviedamic, ad jakix ilha shtosci daviedacca… A josc liudzi, jakija siudy zaxodziac panastawliac smajlikaw i dyjahnazaw. Kab ja byw "speakeram", ja b, karystajuchysa vashymi metadami, pachaw by dekanstrujavac ixnyja slovy j stvarac z ix shtosci svajo, kab pasmiajacca z ixnaj naiwnasci. Tolki mnie heta, vybachajcie, nie cikava. Heta nia moj forum, alie moj artykul. Adnak mnie shkada chasu na toje, kab pierakidvacca z vami zharcikami. Za wvies hety chas vy navat nie abciazharyli siabie namohaj zrazumiec, ab chym pa sutnasci idzie sprechka. Heta dyk nasamrech ciazhki vypadak. Nia zlujcie, alie bolsh mnie vam skazac niama chaho. напiсаў Макс Шчур 02.09.2002, 01:23
Як я бачу праблема ў тым, што дагэтуль ня выпрацавана агульная тэрміналёгія, адзіны правапіс на якія пагадзіліся-б калі ня ўсе, дык хоць бальшыня тых, каго не абыходзіць беларушчына. А так дзіды ламаць колькі "с" устаўляць ці чаму наша назва такая, толькі дарэмна час губляць… напiсаў Раман Кардонскі 02.09.2002, 06:24
Найлепшы правапіс той, які дзеці ў школе вучаць. напiсаў Адам Глобус 02.09.2002, 10:36
прабачэньне. я не лінгвісты, і таму прашу глядзець на маі заўвагі не як на крытыку, а як на пытаньні чалавека, які не зразумеў. Яскравым прыкладам трансартыкуляцыі ёсьць беларускае напісаньне слова “сурагат”. … Тое самае—“рамонт”: … ці можна падрабязьней, што гэта за прыклады? Памкненьне скарыстаць да напісаньня як замежных, так і ўласных словаў адзін і той самы правапісны прынцып, у дадзеным выпадку менавіта фанэтычны, ёсьць, з майго гледзішча, папросту утапічным. Чаму? Пераадолець супярэчнасьці, непазьбежныя ў выпадку завядзеньня заснаванага на такім прынцыпу правапісу, ільга толькі тады, калі мы будзем умець (ці прынамсі вучыцца) адрозьніваць, па-першае, словы ўласнабеларускія ад словаў замежнага паходжаньня, па-другое, словы лацінскага паходжаньня ад словаў паходжаньня грэцкага, па-трэцяе, словы, запазычаныя з эўрапейскіх моваў ад уласналацінскіх словаў, па-чацьвёртае, словы русскага паходжаньня ад словаў, запазычаных праз русскую мову, і па-пятае, правапіс імёнаў агульных ад правапісу імёнаў уласных. На што? Першым крокам на шляху адмаўленьня ад чыста фанэтычнага мысьленьня ёсьць усьведамленьне таго факту, што вымаўленьне й напісаньне зусім не павінны адпавядаць адзін аднаму. Так, не павінны. Але што прасьцей? Адно правіла ці шмат? Трэба звыкнуцца з думкай, што слушна чытаць па-беларуску, такім чынам, будзе ўмець ня кожны, хто ведае літары кірылічнага альфабэту з русскай мовы, а толькі той, хто насамрэч валодае беларускай мовай… Зноў - дзеля чаго? Каб тых хто валодае было яшчэ менш? Ці можна падсумаваць (спрасьціўшы) гэты артыкул гэтак: зробім мову больш складанай, каб яе ведалі толькі вельмі невялікае кола людзей. Знойдзем больш пытаньняў, праблемаў, бо існуючых у мове нехапае. Яшчэ пытаньне для лінгвістаў: ці праўда, што мовы эвалюцыянуюць у бок спрашчэньня, да большай аднароднасьці. Так гэта ці не? Бо здаецца гэты артыкул прапануе наўмысна ўскладніць нашу мову. напiсаў Зьмiцер Лапцёнак 02.09.2002, 17:23
Дзякаваць Богу, што ёсьць у нас яшчэ такія людзі, якія працуюць і разважаюць над гэтым пытаньнем. Значыць: рана ці позана прыйдзем да нейкага варыянту мовы. Адзінае - гэта ня можа быць наркамаўка ў яе цяперашнім выглядзе. Макс Шчур - гэта сіла! напiсала SpadarychnaAlona 10.09.2002, 01:10
Нарэшце я сабраўся з духам і пачытаў сам артыкул… Макс, ці чытаў ты "Гісторыю беларускай літаратурнай мовы" (2 т.)? Вельмі раю… Асноўны point - беларускі "фанэтычны" правапіс быў "вынайдзены" у канцы XVIII - пачатку ХІХ стст. на аснове лацінкі (Марашэўскі, Чачот etc.), а пасьля проста аўтаматычна перанесены ў кірыліцу. Так што кірыліца ў нас - "польская" (адтуль такія немагчымыя рэчы, як "ц" і "дз" замест чаканых "т" і "д" у адпаведных пазыцыях). Можна аспрэчыць амаль кожны сказ тэксту. Толькі ў гэтым, мабыць, няма сэнсу, бо ты занадта эмацыйна на ўсё рэагуеш. Лепш пішы вершы :) напiсаў ancalot 10.09.2002, 18:15
Дарэчы, а дзе дубаўцоўскі форум пра народ? Шукаў-шукаў, але бясплённа. Хацеў пракамэнтаваць з нагоды ягонага "пражэкту". Прыйшоў мне надоечы ліст ад сябра і піша ён, што маўляў убачыў у часопісе мой нік, пачаў чытаць, і…… напiсаў rydel 18.10.2002, 12:19
На большасьць пастаўленых у артыкуле глёбальных пытаньняў я, грэшны, адказаў ня маю. А вось на адно конкрэтнае пытаньнечка - ёсьць. Цытую аўтара: Напрыклад, чаму нельга было б пісаць “нэрв—нэрвовы, нэрвавацца” й пры гэтым вымаўляць “нэрф”? Адказваю: У беларускай мове гук "в" 1) зьяўляецца гукам сонорным (у адрозьненьне ад польскай - дзе ён шумны - і расейскай - дзе ён шумны на фонэтычным узроўні, сонорны на фонолёгічным) 2) паколькі аглушэньне (а менавіта гэты процэс выклікае пераход тыпу [в] - [ф], [б][п] і г.д.) ў беларускай мове датычыць толькі шумных зычных, вымаўленьне "нэрф" для беларускай мовы ня толькі неўласьцівае, але й немажлівае 3) больш за тое, гук "в" у нашай мове паяўляецца выключна (!) ў позыцыі перад галосным, а таму вымаўленьне "нэрв" гэтак-жа немажлівае, як і "нэрф" 4) калі-ж прыняць, што "ф" на канцы слова "нэрф" не зьяўляецца вынікам аглушэньня (іншымі словамі, што пачатковай формай ёсьць нэрф, а ня нэрв), дык і вытворныя словы могуць мець толькі формы "нэрфовы" ды "нэрфавацца". Спадзяюся, што на конкрэтнае пытаньне аўтара я адказаў. Хачу падкрэсьліць, што ўсё сказанае вынікае не з "правілаў", але з самае натуры беларускае мовы ва ўсіх ейных дыялектах. Застаецца яшчэ пытаньне: дык што з гэтым нэрвам, як яго вымаўляцьмем? Як хто можа, абы без аглушэньня і "в" на канцы складу. Нэраў, нэрва (яна), нэрва (яно), нэрвы (толькі ў множным ліку). Варыянтаў - процьма. У такіх пытаньнях і патрэбная норматворчасьць. напiсаў Андрэй Дубіна 30.11.2002, 09:24
усе 49 паведамленьняў Вы павiнны ўвайсьцi ў сыстэму або зарэгiстравацца (калi шчэ не зрабiлi гэтага), каб мець магчымасьць пiсаць камэнтары або навiны. | |
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
